بررسی فلسفه مرگ و دلالت‌های تربیتی آن بر سبک زندگی

نویسندگان

1 دانشگاه خوارزمی

2 خوارزمی

چکیده

این پژوهش به بررسی ماهیت و ضرورت مرگ از دیدگاه قرآن کریم و بررسی تجربه زیسته معلمان دربارۀ مرگ پرداخته ‌است. هدف این پژوهش، مقایسه این دو دیدگاه در جایگاه نظر و عمل و استخراج اصول و روشهای تربیتی برای سبک‌ زندگی ‌است. بدین منظور از طرفی با استفاده از روش تحلیل‌ مفهوم، ماهیت و ضرورت مرگ از دیدگاه‌ قرآن کریم استخراج شده و سپس با تکیه بر روش استنتاجی، اصول و روشهای برآمده از تحلیل آیات ‌قرآن در دسته‌بندیهایی ارائه ‌شده است. از آنجا که در پژوهش‌ به مرگ و سبک ‌زندگی از دریچه‌ نگرشی پرداخته شده است، اصول و روشهای تربیتی در سه نوع نگرش مورد استنتاج قرار ‌گرفته‌ که عبارت است از نگرش ‌به هستی، نگرش به خود و نگرش به دیگران. از سویی دیگر، معلمانی که دارای سبک زندگی اسلامی بوده‌اند بر مبنای روش پدیدارشناسی، مورد مصاحبه نیمه ساختار یافته قرار گرفته‌اند. سپس تفاوتها و شباهتهای این دو دیدگاه با استفاده از روش مقایسه تطبیقی مورد بررسی قرار گرفته است. بر اساس یافته‌های این پژوهش، تعدادی از اصول تربیتی برگرفته از آیات قرآن در ادراکات معلمان قابل دریافت‌ بوده و تعدادی دیگر نیز از ادراکات معلمان دارای سبک زندگی اسلامی دریافت نشده و یا با مشکلاتی روبه‌رو بوده است. در نتیجه بین فلسفه مرگ از دیدگاه قرآن و تجربه زیسته معلمانی که دارای سبک زندگی اسلامی بوده‌اند، شباهتهای بسیاری وجود ‌داشته است؛ اما به نظر می‌رسد بسیاری از تشابهات در محدوده نظر همراه با تردید‌های بسیار‌ بوده و به مرحله یقین نرسیده ‌است.

کلیدواژه‌ها


  1. - قرآن کریم
  2. - آقازاده، احمد.(1382).روش شناسی و تاریخ تحول دانش آموزش و پــرورش تــطبیقی و بین الملل. تهران: نسل نیکان.
  3. - ابن سینا.(1388).مجموعه رسائل شیخ الرئیس ابن سینا.ترجمه؛محمود شهابی،ضیاءالدین دری،محمد مهدی فولادوند.تهران: انتشارات آیت اشراق.
  4. - اسپینوزا.(1376).اخلاق،ترجمه محسن جهانگیری.تهران:مرکز نشر دانشگاهی.
  5. -افلاطون.(1380).دوره آثار افلاطون،ترجمه محمدحسن لطفی و رضا کاویانی.تهران:شرکت سهامی انتشارات خوارزمی.
  6. - السن،رابرت جی.(1388). معرفی تحلیلی مرگ،ترجمه ایرج احمدی.کتاب ماه فلسفه، شماره 27، صص75-72.
  7. - باقری، خسرو.( 1387 ).درآمدی بر فلسفه تعلیم و تربیت جمهوری اسلامی ایران(جلد اول).چاپ اول، تهران: انتشارات علمی فرهنگی. - پاپکین،ریچارد، استرول،آوروم.(1379).کلیات فلسفه،ترجمه سید جلال الدین مجتبوی.تهران: موسسه انتشارات دانشگاه تهران.
  8. - سهروردی،شهاب الدین یحیی.(1356).حکمه الاشراق،ترجمه سید جعفر سبحانی.تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
  9. - شوپنهاور،آرتور.(1393).در تایید و نفی خواهش زیستن،ترجمه خشایار دیهیمی،مجموعه مقالات مرگ. تهران:سازمان چاپ و انتشارات.
  10. - طباطبایی، محمد حسین.(1386).ترجمه تفسیر المیزان ترجمه محمد باقر موسوی همدانی.قم:دفتر انتشارات اسلامی جامعه مدرسین حوزه علمیه قم.
  11. -فیض کاشانی،محمد بن شاه مرتضی.(1390).ترجمه کامل انوار الحکمه در عرفان و حکمت،ترجمه رضا جلیلی. قم:مستجار.
  12. - کاویانی،محمد.(1391).سبک زندگی اسلامی و ابزار سنجش آن.قم:پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
  13. - کربن،هانری(1361).، ملاصدرا: فیلسوف و متفکر بزرگ اسلامی، ترجمه ذبیح‌ا... منصوری.انتشارات جاویدان.
  14. - گادامر،گئورگ.(1393).تجربه مرگ،ترجمه علی ملائکه،مجموعه مقالات مرگ.تهران:سازمان چاپ و انتشارات.
  15. - مطهری،مرتضی.(1368).مجموعه آثار استاد شهید مطهری جلد 1.تهران:قم:صدرا.
  16. - ملاصدرا،محمد بن ابراهیم.(1384).مفاتیح الغیب،ترجمه محمد خواجوی.تهران:مولی.
  17. - ملاصدرا، محمد بن ابراهیم.(1386).شواهد الربوبیه،ترجمه علی بابایی.تهران:مولی.
  18. - نقبب زاده جلالی، میر عبدالحسین.(1387).درآمدی به فلسفه.تهران:انتشارات طهوری.
  19. -نیچه،فریدرش.(1393).درباره ی مرگ و مرگ اندیشان،ترجمه داریوش آشوری،مجموعه مقالات مرگ.تهران:سازمان چاپ و انتشارات.
  20. - هایدگر،مارتین.(1393). دازاین و زمانبندی،ترجمه محمد سعید حنایی کاشانی،مجموعه مقالات مرگ. تهران:سازمان چاپ و انتشارات(چاپ پنجم).
  21. - Magrini.j.M.(2012).Phenomenology for Educators:Max van Manen and “Human Science” Research.College of DuPage.